Jij als personeelslid in de MR!

‘Ik als personeelslid in de MR?’ Ja, juist! In de medezeggenschapsraad praat je mee over allerlei
onderwerpen die betrekking hebben op jouw school. Samen met het bestuur werk je aan het beleid, de ontwikkelingen en de toekomst van de school. In dit artikel zetten we de taken, verwachtingen en tips uit de praktijk voor je op een rij.

Waar praat je in de MR over mee?
Gaat de MR ook over onderwijs?
Wat levert het MR-werk op?
Hoeveel tijd kost het MR-werk??
Wat moet ik leren om mee te doen?

Waar praat je in de MR over mee?

Voor veel belangrijke beleidsbeslissingen moet het bestuur van de school eerst de medezeggenschapsraad (MR) raadplegen. Dit is vastgelegd in de Wet medezeggenschap op scholen (WMS). Bij sommige beslissingen is de schoolleiding alleen verplicht de MR te informeren, bij andere moet de MR om advies of zelfs instemming gevraagd worden. De MR heeft dus veel invloed op het beleid, het onderwijs, de ontwikkelingen en de toekomst van de school.

Tip uit de praktijk

Het is belangrijk dat je je verdiept in de Wet medezeggenschap op scholen, dan kun je je mening met feiten onderbouwen. Binnen de MR worden soms moeilijke en lastige onderwerpen besproken, zoals krimp, het lerarentekort of een fusie. Je moet vanuit verschillende standpunten naar een vraagstuk kunnen kijken. Als MR mag – nee moet – je kritisch zijn, maar met respect voor elkaar. Het mag af en toe best botsen, zolang het belang van de leerlingen en de school maar voorop staat.

Gaat de MR ook over onderwijs?

De MR gaat niet over welke leerling overgaat, welke leraar er voor de klas komt te staan of wie er mentor wordt van de brugklas. Het gaat over het te voeren beleid. Wil de school extra aandacht besteden aan de ondersteuning van zorgleerlingen, dan moet daar ruimte voor zijn in de begroting en het taakbeleid voor het personeel. Komt de leiding met een voorstel voor thuiswerkvrij onderwijs waarbij leerlingen huiswerk op school moeten maken, een samenwerking met een andere school of in het po over een wijziging in de overblijfregeling en naschoolse opvang, dan kunnen de lesdagen er anders gaan uitzien. Ook over de vaststelling van het schoolplan en de schoolgids praat de MR mee. Ingrijpende veranderingen zoals fusies, reorganisaties en nieuwbouw hebben in veel gevallen hun weerslag op wat er in de klas gebeurt en dus wordt de MR daarbij betrokken. Het medezeggenschapswerk heeft dus vrijwel altijd met onderwijs te maken.

Tip uit de praktijk

Je denkt als MR mee over de koers van de school en over hoe je mensen en middelen inzet. Je denkt na over hoe de school eruit moet zien en hoe je de identiteit kunt borgen. Als het gaat om nieuwbouw praat je mee over hoe je het nieuwe gebouw passend maakt bij je onderwijsvisie. Ouders en leraren hebben vaak net een ander belang, vanuit hun kind of vanuit hun professie, maar de gezamenlijke noemer is steeds goed onderwijs voor alle leerlingen. Het is in het belang van de school dat er goede, gemotiveerde mensen in de MR zitten en daar moet vanuit het management nadrukkelijk in worden geïnvesteerd.

Wat levert het MR-werk op?

In de klas, de kantine en in de teamvergadering heeft iedereen een duidelijke, vooraf omlijnde rol. Je weet wat er van je verwacht wordt als leraar of ondersteunend medewerker en welke regels er zijn. In de MR gaat het vaak om de toepassing van die regels en de wijze van uitvoering. Als MR-lid kun je hier invloed op uitoefenen. Tegelijkertijd doe je ervaring op met het bedenken van beleid en de hobbels die genomen moeten worden bij de uitvoering. Voor sommige leden kan een MR-lidmaatschap een eerste kennismaking zijn met het management en daarmee een stap naar een andere functie. Het MR-werk bestaat voor een belangrijk deel uit vergaderen en stukken lezen, maar je onderhoudt ook het contact met de achterban om te weten wat er leeft. Je organiseert personeelsbijeenkomsten om meningen te peilen en informatie te geven. Een belangrijke toegevoegde waarde is dat je samen met ouders en in het vo met leerlingen in de MR zit, die hun eigen verrassende inbreng hebben. MR-leden hebben daarnaast recht op scholing, wat zowel over de regels en praktijk van medezeggenschap kan gaan als over onderhandelingen, vergadertechnieken en strategie. Daar heb je ook in je dagelijkse werk profijt van.

Tip uit de praktijk

Als de school iets wil wijzigen aan de vormgeving van het onderwijs wordt de MR meegenomen in de plannen. De MR gaat dan na of er genoeg draagvlak is. De MR heeft ook initiatiefrecht en kan dus zelf voorstellen doen voor onderwijsverandering. Het interessante van de MR is dat je van alle facetten van het onderwijs iets moet afweten: financieel, onderwijskundig en organisatorisch. Het is interessant om met ouders en leerlingen te werken: zij kijken vanuit een ander perspectief. Als je goed naar elkaar luistert binnen de MR komt dat ten goede van het onderwijs.

Hoeveel tijd kost het MR-werk?

Wie net begint moet rekenen op zo’n acht vergaderingen per jaar. Stukken lezen ter voorbereiding vergt al snel een avond voor elke vergadering. Verder is er natuurlijk het contact met de achterban om te weten wat er leeft en het personeel op de hoogte houden van de prestaties van de MR. In de cao staat dat ieder personeelslid in de MR in het voortgezet onderwijs minimaal 100 klokuren aan medezeggenschapstaken mag besteden en minimaal vijf werkdagen voor scholing en vorming. In het basisonderwijs is dat 60 klokuren per jaar aan medezeggenschapstaken en drie werkdagen per twee jaar voor scholing en vorming. Is een school intensief met belangrijke wijzigingen bezig, dan is het mogelijk meer uren te claimen. Dat kan van belang zijn voor MR-leden die in werkgroepen rond nieuwbouw, fusies of andere grote kwesties zitting nemen.

Tip uit de praktijk

Je moet voor het medezeggenschapwerk voldoende tijd vrijmaken, maar het is prima te combineren met het werk als docent. Het is wel belangrijk je goed in te lezen en je te laten informeren als er onduidelijkheden zijn. Stap zelf op mensen af om toelichting te vragen. In het eerste jaar als MR-lid komt er veel op je af. Leer selectief te zijn. De kunst als MR-lid is de juiste informatie te filteren en beslissingen te nemen in het belang van de organisatie.

Wat moet ik leren om mee te doen?

Elke MR beschikt over ervaren leden die nieuwkomers kunnen inwerken. Zij stellen je op de hoogte van lopende zaken en de bestaande afspraken over de manier van vergaderen. Gebeurt dat niet, vraag er dan om. Diverse organisaties bieden cursussen aan voor nieuwe MR-leden. De tijd valt onder het MR-werk in het taakbeleid en het is gebruikelijk dat de school de deelnamekosten betaalt. Heeft de hele MR behoefte aan een opfrisbijeenkomst of specifieke vragen, dan verzorgen de aanbieders van scholing ook trainingen op maat. De AOb, CNVO en VOO verzorgen trainingen voor nieuwkomers. Lees ook het artikel Aan de slag als nieuw MR-lid op deze site.

Tip uit de praktijk

De MR is een goede manier om betrokkenheid te laten zien. Stel jezelf wel de vraag of het bij je past. Het is belangrijk dat je het leuk vindt om mee te denken over beleid. Het moet je niet teveel moeite kosten om stukken te lezen. Het volgen van een startcursus is goed en behulpzaam voor leden zonder ervaring. Samen moet je zorgen voor een stevige en goed functionerende MR. Ook al zit je vanuit de focus als leerkracht in de MR: houd altijd voor ogen dat je het belang van de school wilt dienen.